İvesi koyunu yetiştiren var mı, deneyimlerinizi paylaşır mısınız?

Diyarbakır'dan yazıyorum. İvesi yetiştirmenin bir avantajı daha var: İvesi yünü kaliteli, halıcılıkta kullanılıyor. Kırkım zamanı koyun başına 2-2.5 kg yün alırsın, kilosu 40-50 TL. 150 başlık sürüden yılda 300-375 kg yün = 12.000-18.000 TL ek gelir. Akkaraman yünü daha kaba, düşük fiyat alır.Bir de derisi değerli, kasaplık koyun derisi 80-120 TL'ye satılıyor. Her şeyi değerlendirince İvesi ekonomik olarak Akkaraman'dan üstün, ama emek de daha fazla istiyor.

Peynir üretimi karlı diyorsun, çok haklısın. İvesi sütünden yapılan Urfa peyniri, örgü peyniri premium fiyatla satılıyor. Koyun sütü kilogram peynire 5-6 litre süt gidiyor, inek sütünde 8-10 litre. Yani koyun sütü peynirde daha verimli. Şu an koyun peyniri kilosu Urfa'da 200-250 TL, İstanbul'a gönderirsen 300-350 TL.Benim tavsiyem küçük bir mandıra kur, hijyen sertifikası al, kendi peynirini üret. Çiğ süt satmak yerine peynir satmak 3-4 kat daha karlı. Urfa'da kooperatifler de var, onlara da süt satabilirsin litresi 22-25 TL.

İvesi'ye geçiş yapmayı düşünüyorsan hepsini birden değiştirme, kademeli geçiş yap. İvesi koçu al, Akkaraman koyunlarına aştır. F1 melezi hem süt verir hem dayanıklı olur. 3-4 nesil sonra sürün İvesi'ye yaklaşır. Bu şekilde hem yatırım maliyeti düşük olur hem de ani geçişin risklerinden korunursun.100 başlık sürüye 4-5 İvesi koçu yeter. Koç başına 15.000-18.000 TL desek 75.000-90.000 TL yatırımla sürünü dönüştürmeye başlarsın. İlk nesil melezler bile Akkaraman'dan %50-60 daha fazla süt verecektir.

Mardin'de İvesi yetiştiricisiyim. Kuzu verimi konusunda bilgi vereyim: İvesi'de ikizlik oranı %15-25 arası, Akkaraman'da %5-10. Yani daha fazla kuzu alıyorsun. Ama İvesi kuzusu narin, doğumda bakım istiyor. İlk 3 gün kolostrum şart, yoksa kaybedersin. Kuzu ölüm oranı bakımsız sürülerde %15-20'ye çıkabiliyor. Dikkatli bakarsan %5 altına düşer.Sıcak iklime uyumu iyi, zaten Güneydoğu'nun koyunu bu. Urfa iklimi İvesi için birebir. Damızlık İvesi fiyatı şu an dişi 6.000-9.000 TL, koç 12.000-20.000 TL arası. Ceylanpınar TİGEM'den alabilirsin, kaliteli hayvan çıkar oradan.

Urfalı hemşerim selamlar, Gaziantep'te 150 başlık İvesi sürüm var. İvesi gerçekten süt verimi en yüksek yerli koyun ırkıdır. Günlük süt verimi laktasyonun başında 1.5-2.5 litre, ortalama 1-1.5 litre. Laktasyon süresi 5-6 ay, toplam 150-200 litre süt. Akkaraman 40-60 litre verir yılda, farkı görüyorsun.Ama İvesi'nin dezavantajı da var: uzun yürüyüşlere dayanmaz, mera performansı Akkaraman'a göre düşük. Yarı entansif sistem lazım, ahırda yem vermek gerekiyor. Yem tüketimi Akkaraman'dan %30-40 fazla.